Tin tức về cháy ô tô điện VinFast và các dòng xe điện khác đã không còn hiếm. Khác với xe xăng truyền thống, cháy pin lithium có những đặc điểm riêng — bài viết này hướng dẫn bạn xử lý đúng cách.
Dấu hiệu sớm: phát hiện trước khi cháy lớn
Pin lithium hiếm khi "bùng cháy" ngay. Thường có cảnh báo trước:
- Pin nóng bất thường (sờ vào nóng đến mức không cầm được)
- Mùi khét nhẹ, mùi hóa chất
- Khói trắng từ phía dưới sàn xe
- Đèn cảnh báo pin trên đồng hồ nhấp nháy
- Nghe tiếng "xèo xèo" nhẹ từ pin
Nếu phát hiện bất kỳ dấu hiệu nào, hành động ngay — bạn có khoảng 2-5 phút trước khi đám cháy lan rộng.
Phần lớn sự cố pin đều có nguyên nhân từ trước: sạc không chính hãng, pin từng va đập hoặc ngấm nước. Nắm 5 nguyên nhân cháy xe điện thường gặp nhất giúp anh chị loại bỏ rủi ro từ gốc, thay vì chỉ xử lý khi đã cháy.
Quy trình 5 bước
Bước 1: Dừng xe an toàn (5-10 giây)
- Tấp vào lề đường ngay, tắt máy
- Bật đèn báo nguy hiểm
- Mở cửa xe sẵn
Bước 2: Sơ tán mọi người (10-30 giây)
- Đưa hành khách ra ngoài, đặc biệt trẻ em và người già
- Di chuyển ra xa xe ít nhất 10 mét
- Cảnh báo người xung quanh không lại gần
Bước 3: Gọi 114 (đồng thời với bước 2)
Báo rõ:
- Vị trí (kèm Google Maps nếu có)
- Loại xe (ô tô điện VinFast / xe máy điện…)
- Tình trạng (đang khói / đang cháy / đã cháy lớn)
Bước 4: Đánh giá có nên dập không (5-10 giây)
Có thể tự dập nếu:
- Đám cháy còn nhỏ (chưa lan ra ngoài thân pin)
- Bạn có bình chữa cháy chuyên cho pin lithium (gốc nước hoặc Orion)
- Không có khói độc dày đặc xung quanh
KHÔNG dập, ưu tiên thoát:
- Đám cháy đã lan ra toàn xe
- Khói đen dày đặc
- Bạn không có bình phù hợp (chỉ có bình bột)
Sản phẩm liên quan
Bình chữa cháy chuyên cho pin lithium →
Bước 5: Dập đúng cách (nếu chọn dập)
- Đứng cuối hướng gió, không hít khói
- Hướng vòi phun vào gốc đám cháy, không phun lên ngọn lửa
- Phun liên tục, không ngắt quãng
- Sau khi tắt cháy bề mặt, tiếp tục phun cho tới khi hết bình để khối pin nguội thêm
Bảng quyết định nhanh
| Tình huống | Nên làm |
|---|---|
| Mới có mùi khét, chưa thấy khói | Dừng xe, sơ tán, gọi 114, chuẩn bị bình |
| Khói mỏng từ gầm, lửa chưa bùng | Có bình chuyên dụng thì dập, không có thì rút xa |
| Lửa đã bùng quanh thân pin | Không dập, rút xa tối thiểu 10 mét |
| Khói đen dày, khó thở | Bỏ xe, thoát ngay, không quay lại lấy đồ |
| Xe trong hầm, tầng kín | Thoát ra ngoài trước, báo bảo vệ toà nhà và gọi 114 |
Tại sao xe điện cháy khó dập hơn xe xăng?
Đám cháy xe xăng tắt khi hết nhiên liệu hoặc oxi. Đám cháy pin lithium tự cấp nhiệt và oxi từ bên trong tế bào — không phụ thuộc vào không khí ngoài. Lưu ý thêm: TCVN 7026:2025 không có nhóm đám cháy riêng cho pin lithium — chỉ có các loại A, B, C, D, F.
Đó là lý do:
- Phun nước thường: Có thể tắt cháy bề mặt nhưng pin vẫn tiếp tục phản ứng bên trong, bùng cháy lại sau vài phút
- Phun bột ABC: Phủ ngoài, không can thiệp vào phản ứng bên trong
- Phun gốc nước có chất ức chế: Thẩm thấu vào tế bào, can thiệp được phản ứng
Sau khi dập tắt — làm gì?
- Không sạc lại xe — pin đã hỏng
- Không khởi động xe — kể cả khi vẻ ngoài bình thường
- Liên hệ hãng để kéo xe về xưởng kiểm tra
- Cách ly xe khỏi vật dễ cháy trong 24h tiếp theo (pin có thể bùng lại)
Xe cháy trong hầm hoặc gara kín thì khác gì?
Ngoài trời, khói bay lên và tản đi. Trong hầm để xe hay gara kín, khói từ pin lithium bị giữ lại, đặc rất nhanh và mang theo khí độc. Đây là lý do phần lớn thiệt hại về người trong các vụ cháy xe ở hầm không phải do lửa mà do khói.
Nếu phát hiện xe có dấu hiệu cháy trong hầm hoặc gara:
- Không cố đẩy xe ra ngoài khi đã có khói. Đẩy xe đang cháy là cách nhanh nhất để mất thời gian và hít khói.
- Thoát theo lối gần nhất, đi thấp người, bịt mũi miệng bằng khăn ẩm hoặc khăn cứu sinh nếu có — xem cách di chuyển khi khói đã dày.
- Không dùng thang máy.
- Báo bảo vệ toà nhà ngay để họ ngắt điện khu vực và kích hoạt hệ thống chữa cháy, đồng thời gọi 114.
- Với nhà riêng có gara liền kề: đóng cửa ngăn giữa gara và nhà, đưa người ra ngoài trước khi nghĩ đến chuyện dập.
→ Đọc thêm: Quy định sạc xe điện chung cư và khu để xe từ 15/12/2026
Ba sai lầm thường gặp khi dập cháy pin
Một, phun nước tay không rồi tưởng đã xong. Nước làm tắt lửa bề mặt nên trông như đã dập được, nhưng phản ứng bên trong khối pin vẫn tiếp tục và có thể bùng lại sau vài phút. Bình gốc nước chuyên dụng khác nước thường ở chỗ có chất ức chế thẩm thấu vào tế bào pin.
Hai, mở nắp khoang pin để phun cho trúng. Mở nắp là cấp thêm oxy và đưa mặt vào đúng luồng khí nóng, khí độc. Phun từ ngoài vào gốc đám cháy, giữ khoảng cách.
Ba, phun vài giây rồi dừng vì thấy lửa tắt. Pin cần được làm mát đủ lâu. Phun liên tục tới khi hết bình, và giữ cho khối pin nguội, đừng ngắt quãng.
Bảo hiểm có chi trả cho cháy pin?
Tùy gói bảo hiểm:
- Bảo hiểm vật chất xe (toàn diện): Thường có chi trả
- Bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc: Không chi trả
Đọc kỹ hợp đồng bảo hiểm khi mua xe điện. Lưu ý: nếu cháy do sạc xe sai cách (sạc không chính hãng), bảo hiểm có thể từ chối.
Trang bị tối thiểu nên có trên ô tô điện
Đây là danh mục chúng tôi khuyến nghị dựa trên thực tế tư vấn cho chủ xe điện, không phải danh mục bắt buộc theo luật.
| Món | Quy cách gợi ý | Đặt ở đâu |
|---|---|---|
| Bình chữa cháy cho pin lithium | Gốc nước 3L trở lên với ô tô | Cốp sau, có giá cố định |
| Búa thoát hiểm kiêm cắt dây an toàn | Loại có đầu nhọn phá kính | Trong tầm với khi ngồi ghế lái |
| Đèn pin | Loại nhỏ, pin còn điện, kiểm tra 6 tháng | Hộc cửa hoặc cốp |
| Khăn cứu sinh chống khói | Một chiếc cho mỗi chỗ ngồi | Trong xe, nơi lấy được ngay |
Lưu ý quan trọng về vị trí: bình chữa cháy để dưới đáy cốp, bị hành lý đè lên, thì khi cần sẽ không lấy được kịp. Búa thoát hiểm cũng vậy — cất trong cốp là gần như vô dụng, vì tình huống cần dùng là lúc anh chị đang ngồi trong xe.
FAQ
Bình chữa cháy có tự phát nổ khi để trong ô tô giữa trời nắng không? Mỗi bình có dải nhiệt độ làm việc ghi trên nhãn — với bình gốc nước ABFire mini và 3L là 5°C – 60°C. Vì vậy đừng để bình phơi nắng trực tiếp trên taplo. Đặt trong cốp hoặc gầm ghế, có giá cố định để bình không lăn.
Xe điện ngâm nước lụt có nguy cơ cháy sau đó không? Có. Nước lọt vào khoang pin có thể gây ăn mòn và rò điện, và sự cố đôi khi xảy ra vài ngày sau khi nước rút. Xe từng ngâm nước cần được hãng kiểm tra khoang pin trước khi sạc hay sử dụng lại.
Đang sạc ở trạm công cộng mà xe báo lỗi pin thì làm gì? Dừng sạc, rút súng sạc theo đúng quy trình trên trụ, đưa xe ra khỏi khu vực sạc nếu còn an toàn, rồi báo nhân viên trạm. Không cố sạc lại để xem có hết lỗi hay không.
Cứu hộ kéo xe điện đã cháy có cần lưu ý gì? Có. Cần báo trước cho đơn vị cứu hộ rằng đây là xe điện đã cháy pin, để họ chuẩn bị phương án và đưa xe về nơi cách ly, tránh vật dễ cháy trong ít nhất 24 giờ vì pin có thể bùng lại.
← Quay lại cẩm nang chính: An toàn pin xe điện
Bài cập nhật ngày 02/10/2026. Quy trình xử lý trong bài mang tính hướng dẫn chung cho người không chuyên; ưu tiên số một luôn là sơ tán người và gọi 114. Với từng dòng xe cụ thể, anh chị đọc kèm hướng dẫn của nhà sản xuất.
Sản phẩm liên quan
Combo PCCC ô tô điện: bình chữa cháy, búa thoát hiểm, đèn pin →
