Đội xe điện đang mở rộng nhanh ở mảng taxi, xe công nghệ và giao hàng. Tuy nhiên, doanh nghiệp vận tải xe điện phải đối mặt với một rủi ro đặc thù: hàng chục tới hàng trăm pin sạc cùng lúc trong một khu vực. Bài viết tổng hợp yêu cầu pháp lý cùng phương án trang bị cho nhóm này.
Căn cứ pháp lý ở cấp Luật
Luật 55/2024/QH15 Điều 24 khoản 1 điểm d đặt ra ba yêu cầu liên quan trực tiếp:
- Chỉ sử dụng thiết bị sạc điện cho xe động cơ điện bảo đảm quy chuẩn kỹ thuật quốc gia
- Nơi sạc điện trong nhà phải có giải pháp bảo đảm an toàn về phòng cháy
- Khu vực sạc điện tập trung trong nhà còn phải có giải pháp ngăn cháy và trang bị phương tiện chữa cháy phù hợp, bảo đảm tiêu chuẩn
Đặc biệt, yêu cầu thứ ba áp dụng thẳng vào mô hình bãi sạc của doanh nghiệp. Nói cách khác, một bãi sạc tập trung không thể chỉ có vài bình chữa cháy treo tường.
Mức phạt cho khu sạc tập trung thiếu ngăn cháy
Đây là con số đáng chú ý nhất với nhóm này. Cụ thể, Nghị định 106/2025 Điều 12 khoản 4 điểm a nêu mức 40–50 triệu đồng cho hành vi không có giải pháp ngăn cháy đối với khu vực sạc điện cho xe động cơ điện tập trung trong nhà.
Ngoài ra, một số mức khác cũng liên quan:
| Hành vi | Mức phạt | Căn cứ |
|---|---|---|
| Không có hệ thống điện phục vụ PCCC, không duy trì nguồn điện phục vụ PCCC | 40–50 triệu | Điều 12 khoản 4 điểm b, c |
| Lắp đặt, sử dụng dây dẫn điện, thiết bị đóng ngắt không bảo đảm an toàn PCCC | 6–8 triệu | Điều 12 khoản 1 |
| Không trang bị hệ thống báo cháy, chữa cháy | 40–50 triệu + đình chỉ 3–6 tháng | Điều 20 khoản 9, khoản 11 |
Đáng lưu ý, nhiều điều còn có khoản phạt gấp hai lần. Trường hợp áp dụng là khi cơ sở đã để xảy ra cháy, nhưng chưa tới mức truy cứu hình sự.
→ Xem bảng đầy đủ: Mức phạt PCCC theo Nghị định 106/2025
Nếu bãi xe nằm trong nhà chung cư
Thực tế, khi doanh nghiệp thuê chỗ đỗ hoặc chỗ sạc trong chung cư, quy định còn chặt hơn. Sửa đổi 01:2026 của QCVN 04:2021/BXD có hiệu lực từ 15/12/2026, đặt ra yêu cầu riêng cho khu vực sạc xe điện.
Nhìn chung, một số điểm chính như sau:
- Khu sạc phải là khoang cháy riêng
- Không phụ thuộc diện tích, khu sạc vẫn cần báo cháy tự động, camera 24/24 và hệ thống chữa cháy tự động
- Số chỗ sạc ô tô điện mỗi phân vùng: tối đa 25 chỗ ở hầm và bán hầm, 30 chỗ ở tầng trên mặt đất
- Hệ thống cấp điện khu sạc phải tách biệt với các phụ tải khác
→ Đọc chi tiết: Quy định sạc xe điện chung cư từ 15/12/2026
Chọn loại bình cho bãi sạc
Trước tiên, việc chọn bình cần dựa trên đặc thù khu vực. TCVN 7435-1 mục 6.3.6 nêu rõ: khu vực nguy hiểm liên quan tới thiết bị điện cần dùng bình CO₂, bột, halon, hoặc chất chữa cháy gốc nước đã qua thử nghiệm phù hợp.
Tiêu chuẩn cũng kèm hai cảnh báo. Trước tiên, cặn hóa chất của bình bột có thể làm hư hại nghiêm trọng thiết bị. Tiếp theo, bình CO₂ có loa phun kim loại không an toàn khi chữa cháy thiết bị điện.
Bên cạnh đó, TCVN 7026:2025 mục 8.6.1 đặt ngưỡng kỹ thuật cụ thể. Bình gốc nước ghi nhãn dùng cho đám cháy thiết bị điện đang có điện thì dòng rò khi thử không quá 0,5 mA.
Sản phẩm liên quan
Bình gốc nước ABFire 3L — thời gian phun ≥ 30 giây →
→ Đọc thêm: Đám cháy pin lithium thuộc loại nào?
Tính số lượng bình cho bãi xe
Nguyên tắc gốc nằm ở QCVN 10:2025/BCA mục 2.6.1. Theo đó, mọi khu vực trong nhà đều cần bình chữa cháy, kể cả nơi đã lắp hệ thống chữa cháy.
Ngoài ra, mục 2.6.3 bổ sung: nếu mặt bằng chia thành các khu không đi thông nhau, mỗi khu cần bình riêng. Với bãi xe chia nhiều phân vùng, quy tắc này làm tăng số bình đáng kể.
Về khoảng cách, TCVN 7435-1 quy định theo mức nguy hiểm. Chẳng hạn, với đám cháy loại B, khoảng cách di chuyển tối đa là 15 m cho cả ba mức.
→ Đọc thêm: Vị trí đặt bình chữa cháy đúng quy định
Danh sách rà soát cho doanh nghiệp vận tải xe điện
Trước mỗi đợt kiểm tra, bộ phận quản lý nên soát theo các mục sau:
- Thiết bị sạc đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia
- Khu sạc tập trung có giải pháp ngăn cháy rõ ràng
- Phương tiện chữa cháy đặt ngay tại khu sạc, không gom một chỗ
- Nguồn điện khu sạc tách riêng, có thiết bị cắt khi quá tải
- Báo cháy và camera giám sát hoạt động bình thường
- Lối thoát nạn của bãi xe thông thoáng
- Sổ kiểm tra định kỳ 30 ngày cho từng bình
- Biên bản bảo dưỡng hằng năm
- Phương án chữa cháy và thoát nạn phổ biến cho lái xe
Đào tạo lái xe cũng là một phần
Thực tế, thiết bị chỉ phát huy tác dụng khi có người biết dùng. Vì vậy, doanh nghiệp nên phổ biến cho đội ngũ lái xe ba nội dung tối thiểu.
Trước tiên, cách nhận biết dấu hiệu pin bất thường: nóng bất thường, phồng, có mùi khét hoặc khói nhẹ.
Tiếp theo, quy trình xử lý khi phát hiện: ngắt nguồn sạc, cách ly xe khỏi khu vực đông xe, báo ngay cho bộ phận quản lý và gọi 114 nếu cần.
Cuối cùng, vị trí các bình chữa cháy cùng lối thoát nạn trong bãi.
← Quay lại cẩm nang chính: An toàn cháy pin xe điện
FAQ
Bãi sạc của doanh nghiệp vận tải xe điện có bắt buộc ngăn cháy không? Có, nếu là khu vực sạc tập trung trong nhà. Luật 55/2024 Điều 24 khoản 1 điểm d yêu cầu giải pháp ngăn cháy cùng phương tiện chữa cháy phù hợp.
Mức phạt cho khu sạc tập trung thiếu ngăn cháy là bao nhiêu? Mức 40–50 triệu đồng theo Nghị định 106/2025 Điều 12 khoản 4 điểm a. Nói rõ hơn, đây là mức phạt tiền của Nghị định.
Bãi sạc ngoài trời có phải tuân thủ không? Trước tiên, yêu cầu tại điểm d của Luật nhắm vào nơi sạc trong nhà và khu sạc tập trung trong nhà. Tuy nhiên, khu sạc ngoài trời vẫn cần phương tiện chữa cháy phù hợp theo nguyên tắc chung.
Nên chọn bình loại nào cho bãi sạc? TCVN 7435-1 mục 6.3.6 cho phép bình CO₂, bột, halon hoặc gốc nước đã qua thử nghiệm phù hợp. Tuy nhiên, cặn bột làm hư hại thiết bị. Vì thế, bình gốc nước thường hợp lý hơn ở khu vực nhiều máy móc điện.
Bài cập nhật ngày 12/09/2026. Nội dung trích theo Luật 55/2024/QH15 (Điều 24 khoản 1 điểm d), Nghị định 106/2025/NĐ-CP, QCVN 10:2025/BCA, TCVN 7435-1:2004, TCVN 7026:2025 và Sửa đổi 01:2026 QCVN 04:2021/BXD. Mốc hiệu lực 15/12/2026 lấy từ Thông tư 31/2026/TT-BXD theo công bố trên cổng Bộ Xây dựng.